“Chưa bao giờ nghề giáo bị rẻ rúng như bây giờ. Tại sao lại phải đem cả chính quyền địa phương và công an đến “bắt” giáo viên đang dạy thêm như tội phạm? Tại sao lại hủy hoại hình ảnh giáo viên trước mặt học trò mình? Đến cả cái nghề cao quý được cả xã hội tôn vinh mà còn bị đối xử thô bạo như thế thì trách làm sao giáo dục không xuống cấp, trách làm sao xã hội bây giờ lại vô cảm đến chừng ấy...”.
Thầy T. đặt tờ báo xuống bàn, nâng ly trà lên định uống, thầy lại dằn ly trà xuống, bỏ ra ngoài. Trong văn phòng có tiếng thở dài, có tiếng cảm thán, có tiếng gắt khẽ: “Có cầu ắt có cung. Cấm dạy CHỮ sao cứ như cấm MA TÚY vậy?”.
Việc dạy và học thêm từ lâu đã trở thành nhu cầu của cả học sinh lẫn giáo viên. Trên thực tế có một bộ phận không nhỏ học sinh tiếp thu kiến thức trên lớp chậm rất cần học thêm để có thể hiểu bài và bổ sung kiến thức. Dù mục đích học thêm là gì, kết quả không cao thì nó cũng cải thiện không nhỏ học lực của các em học sinh. Còn về phía giáo viên ngoài lương tâm và trách nhiệm còn có lý do tăng thu nhập để có thể sống được với nghề khi số lương hàng tháng còn khá hạn chế.
Tất nhiên không phải ở đâu cũng tồn tại tình trạng này, nhất là ở vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa, miền núi, hải đảo - giáo viên không chỉ hy sinh tuổi thanh xuân để chăm lo dạy dỗ các thế hệ học sinh, thậm chí bớt cả tiền lương của mình để mua quần áo, sách vở cho các em, giữ các em tiếp tục học, có những giáo viên còn miệt mài phụ đạo học sinh yếu kém, bồi dưỡng học sinh giỏi mà không màng đến tiền bạc, dù một xu nhỏ...
Việc dạy và học thêm từ lâu đã trở thành nhu cầu của cả học sinh lẫn giáo viên. Trên thực tế có một bộ phận không nhỏ học sinh tiếp thu kiến thức trên lớp chậm rất cần học thêm để có thể hiểu bài và bổ sung kiến thức. Dù mục đích học thêm là gì, kết quả không cao thì nó cũng cải thiện không nhỏ học lực của các em học sinh. Còn về phía giáo viên ngoài lương tâm và trách nhiệm còn có lý do tăng thu nhập để có thể sống được với nghề khi số lương hàng tháng còn khá hạn chế.
Tất nhiên không phải ở đâu cũng tồn tại tình trạng này, nhất là ở vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa, miền núi, hải đảo - giáo viên không chỉ hy sinh tuổi thanh xuân để chăm lo dạy dỗ các thế hệ học sinh, thậm chí bớt cả tiền lương của mình để mua quần áo, sách vở cho các em, giữ các em tiếp tục học, có những giáo viên còn miệt mài phụ đạo học sinh yếu kém, bồi dưỡng học sinh giỏi mà không màng đến tiền bạc, dù một xu nhỏ...
| Cô trò Trường THCS Tân Hưng Tây, huyện Phú Tân, Cà Mau |
Chuyện sẽ không có gì đáng nói nếu việc dạy thêm không biến tướng kèm theo đủ chiêu trò. Cách đây không lâu tôi nhận được bức thư của học trò cũ, trong đó có đoạn: “Có lẽ ở vùng sâu vùng xa như mình thì mới không có việc ép học sinh học thêm thôi cô ạ. Ở thành phố, thầy cô nào cũng dạy thêm trừ môn sử, địa, công dân, thể dục. Em tiếp thu bài tốt nhưng cô giáo cứ nhắc em đi học thêm. Bài của em không sai nhưng chưa từng được điểm tối đa. Ở Sài Gòn, người có điều kiện kinh tế thích cho con học trường quốc tế, dù học phí mắc thật nhưng không bao giờ thầy cô dạy thêm thì học sinh mới học được đủ kiến thức lẽ ra ở trường phải được học. Mẹ em nói, ngày xưa thời mẹ không bao giờ có chuyện thầy cô dạy thêm tại nhà mà chỉ có học sinh cuối cấp ai có nhu cầu thì đi học tại các trung tâm luyện thi... Còn bây giờ nhiều cô giáo ra trường không thèm vào làm biên chế mà chỉ đi dạy kèm tháng kiếm trên 10 triệu là chuyện thường cô ạ”. Chuyện em học sinh ấy kể có lẽ không phải là chuyện lạ cũng như việc một số giáo viên cố tình dạy không hết kiến thức trên lớp, mở lớp dạy thêm để bổ sung kiến thức, dạy trước chương trình; cho học sinh học thêm làm trước những bài kiểm tra trên lớp; quan tâm, thiên vị những học sinh học thêm hơn so với những học sinh không đi học... và nhiều cách “ép” tinh vi khác để học sinh “tự nguyện” đăng ký học thêm.
Có rất nhiều văn bản quy định việc dạy thêm. Mới đây, ngày 16/5/2012, Bộ GD&ĐT ban hành Thông tư 17/TT-BGDĐT để quản lý việc dạy thêm - học thêm. Theo đó, kể từ ngày 1/7, hàng loạt quy định mới về dạy thêm - học thêm sẽ chính thức được áp dụng như: cấm dạy thêm đối với học sinh tiểu học; cấm giáo viên đang hưởng lương từ quỹ lương của đơn vị sự nghiệp công lập tổ chức dạy thêm - học thêm ngoài nhà trường nhưng có thể tham gia dạy thêm ngoài nhà trường; không dạy thêm đối với học sinh đã được nhà trường tổ chức dạy học 2 buổi/ngày... Điều ấy khiến cho giáo viên chúng tôi có cảm giác Bộ không quản được nên cấm!
Nhưng chuyện dạy thêm lại là câu chuyện dài, không thể nói cấm là cấm ngay được. Dù rất nhiều bất cập nhưng không thể phủ nhận việc dạy thêm - học thêm là một nhu cầu chính đáng, có ý nghĩa tích cực và được sự ủng hộ của đa số phụ huynh học sinh. Không phải dạy thêm lúc nào cũng tiêu cực. Chính bản thân tôi khi học cấp 3 cảm thấy chưa đủ kiến thức để thi vào đại học, một nhóm học sinh chúng tôi mới đến nhà thầy giáo nhờ thầy dạy phụ đạo kiến thức nâng cao để tự tin thi vào đại học. Kết quả là cả nhóm đều đậu đại học. Và nếu cấm thành công đi chăng nữa thì liệu với chương trình quá tải như hiện nay, giáo viên có thể chuyển tải hết trong giờ chính khóa được không? Trong khi các trường đại học, cao đẳng đa phần vẫn áp dụng cách thi cử cật vấn trí nhớ học sinh. Như vậy những học sinh lực học “đuối” sẽ phải xoay xở ra sao với lượng kiến thức đã bị hổng? Và những học sinh có nhu cầu nâng cao kiến thức ngoài chương trình sẽ “tầm sư học đạo” ở đâu? Tại sao lại cấm đoán sự cầu tiến ấy?
Cách đây không lâu dư luận xôn xao việc 15 thầy cô của trường THPT Lê Hồng Phong (Phú Yên), một ngôi trường nổi tiếng với 4 thủ khoa đại học, 1 học sinh đoạt giải Olympic quốc tế, đã vi phạm Thông tư 17 và bị lập biên bản. Có rất nhiều ý kiến trái chiều nhưng tất cả đều thừa nhận: liệu không có những tiết học thêm ngoài giờ (phụ đạo học sinh yếu, bồi dưỡng học sinh giỏi) thì trường THPT Lê Hồng Phong có thành tích vang dội như thế chăng?
Ngoài những chuyện “con sâu làm rầu nồi canh” thì đa phần dạy thêm là công việc để tăng thu nhập một cách chính đáng trong điều kiện lương chưa đủ sống đối với giáo viên. Thường thì tùy theo điều kiện kinh tế chung của phụ huynh mà giáo viên đề ra mức thu hợp lý. Đối với những học sinh ham học nhưng hoàn cảnh gia đình khó khăn nhiều thầy cô miễn phí học hoàn toàn. Thiết nghĩ việc giáo viên bán “chất xám” một cách chân chính thì có gì là tiêu cực? Hơn nữa, dạy thêm còn có tác động tích cực là đã tạo ra động lực cho giáo viên trau dồi chuyên môn để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của học sinh học thêm. Xã hội luôn đòi hỏi người làm nghề giáo phải tâm huyết nhưng liệu với đồng lương chưa thể đảm bảo cuộc sống, người giáo viên có thể hết lòng với sự nghiệp trồng người mà không vướng bận bởi chuyện cơm, áo, gạo, tiền để toàn tâm toàn ý đầu tư cho bài giảng? Trên lớp, người giáo viên dạy học bằng cái Tâm nhà giáo thì chẳng lẽ cái Tâm ấy sẽ khác ở lớp học thêm?
Dù thế nào đi chăng nữa, nhu cầu dạy thêm, học thêm cũng như bao nhiêu nhu cầu khác của xã hội sẽ vẫn tồn tại như lẽ tự nhiên dù có cấm hay không. Khác ở chỗ, dạy thêm, học thêm sẽ tồn tại dưới một hình thức khác, một chiếc áo vay mượn khoác tạm vào.
Trở lại với tình hình “bắt bớ”, kiểm điểm, kỷ luật giáo viên dạy thêm đang gây xôn xao dư luận hiện nay. Thực sự mà nói là người trong cuộc chúng tôi rất chán nản. Không chỉ là việc chúng tôi bán chất xám chân chính nhưng bị cấm một cách vô lý mà còn ở cách hành xử thô bạo của liên ngành chức năng mà một số thầy cô đã phẫn nộ gọi là “cảnh sát giáo dục”. Truyền thống ngàn đời của dân tộc ta luôn tôn vinh nhà giáo như là biểu tượng của một xã hội trí thức, cần được tôn trọng. Nhưng ngay trong môi trường sư phạm, hình ảnh ấy lại bị hạ thấp một cách tủi hổ. Đọc bài Bắt dạy thêm như bắt trộm trên báo Tuổi Trẻ, chúng tôi không thể hiểu tại sao lại cần phải có công an và chính quyền địa phương ở đây? Việc tổ chức kiểm tra dạy thêm và việc biến giáo viên thành “tội phạm” trước mặt học trò mình có nên chăng, hay đó là một lối ứng xử phi giáo dục? Chúng tôi không thể hiểu khi “cảnh sát giáo dục” chứng kiến thầy, cô ấy đang say sưa giảng bài, đang cố gắng dùng hết nhiệt tình của mình truyền thụ tri thức cho học sinh mà vẫn ập vào “bắt ngay tại trận” có nghĩ rằng chính họ đã xô đổ tượng đài người giáo viên nhân dân trong lòng bao thế hệ? Chính họ đã khiến những học sinh chứng kiến không phân biệt được đâu là chuẩn mực xã hội khi hình ảnh người giáo viên bị đánh đồng với những tên tội phạm? Như thế khi chúng ta rao giảng truyền thống “tôn sư trọng đạo” liệu con em chúng ta có tin và nghe theo không? Và có lẽ chẳng nỗi đau nào lớn hơn trong cuộc đời dạy học của mình là người giáo viên phải “nhận tội” trước học trò vì đã trót truyền đạt thêm tri thức cho các em!
Nhà giáo không phải là con buôn ở chợ trời, càng không phải một tên trộm. Trường học là một không gian trang trọng, tôn nghiêm và người thầy là một chuẩn mực của đạo đức xã hội. Vì thế phải có cách đối xử đúng mực, không nên làm hỏng đi chuẩn mực đã được xã hội thừa nhận từ bao đời nay. Bất cứ “căn bệnh” nào cũng cần phải điều trị từ gốc, chứ không phải cứ phạt ngọn là xong, “căn bệnh dạy thêm” cũng như vậy, để chúng tôi, những giáo viên vùng sâu không hề biết đến dạy thêm không cảm thấy tủi hổ, tổn thương và cũng để hình ảnh người thầy lại trở nên đáng kính trong mắt học trò.
Có rất nhiều văn bản quy định việc dạy thêm. Mới đây, ngày 16/5/2012, Bộ GD&ĐT ban hành Thông tư 17/TT-BGDĐT để quản lý việc dạy thêm - học thêm. Theo đó, kể từ ngày 1/7, hàng loạt quy định mới về dạy thêm - học thêm sẽ chính thức được áp dụng như: cấm dạy thêm đối với học sinh tiểu học; cấm giáo viên đang hưởng lương từ quỹ lương của đơn vị sự nghiệp công lập tổ chức dạy thêm - học thêm ngoài nhà trường nhưng có thể tham gia dạy thêm ngoài nhà trường; không dạy thêm đối với học sinh đã được nhà trường tổ chức dạy học 2 buổi/ngày... Điều ấy khiến cho giáo viên chúng tôi có cảm giác Bộ không quản được nên cấm!
Nhưng chuyện dạy thêm lại là câu chuyện dài, không thể nói cấm là cấm ngay được. Dù rất nhiều bất cập nhưng không thể phủ nhận việc dạy thêm - học thêm là một nhu cầu chính đáng, có ý nghĩa tích cực và được sự ủng hộ của đa số phụ huynh học sinh. Không phải dạy thêm lúc nào cũng tiêu cực. Chính bản thân tôi khi học cấp 3 cảm thấy chưa đủ kiến thức để thi vào đại học, một nhóm học sinh chúng tôi mới đến nhà thầy giáo nhờ thầy dạy phụ đạo kiến thức nâng cao để tự tin thi vào đại học. Kết quả là cả nhóm đều đậu đại học. Và nếu cấm thành công đi chăng nữa thì liệu với chương trình quá tải như hiện nay, giáo viên có thể chuyển tải hết trong giờ chính khóa được không? Trong khi các trường đại học, cao đẳng đa phần vẫn áp dụng cách thi cử cật vấn trí nhớ học sinh. Như vậy những học sinh lực học “đuối” sẽ phải xoay xở ra sao với lượng kiến thức đã bị hổng? Và những học sinh có nhu cầu nâng cao kiến thức ngoài chương trình sẽ “tầm sư học đạo” ở đâu? Tại sao lại cấm đoán sự cầu tiến ấy?
Cách đây không lâu dư luận xôn xao việc 15 thầy cô của trường THPT Lê Hồng Phong (Phú Yên), một ngôi trường nổi tiếng với 4 thủ khoa đại học, 1 học sinh đoạt giải Olympic quốc tế, đã vi phạm Thông tư 17 và bị lập biên bản. Có rất nhiều ý kiến trái chiều nhưng tất cả đều thừa nhận: liệu không có những tiết học thêm ngoài giờ (phụ đạo học sinh yếu, bồi dưỡng học sinh giỏi) thì trường THPT Lê Hồng Phong có thành tích vang dội như thế chăng?
Ngoài những chuyện “con sâu làm rầu nồi canh” thì đa phần dạy thêm là công việc để tăng thu nhập một cách chính đáng trong điều kiện lương chưa đủ sống đối với giáo viên. Thường thì tùy theo điều kiện kinh tế chung của phụ huynh mà giáo viên đề ra mức thu hợp lý. Đối với những học sinh ham học nhưng hoàn cảnh gia đình khó khăn nhiều thầy cô miễn phí học hoàn toàn. Thiết nghĩ việc giáo viên bán “chất xám” một cách chân chính thì có gì là tiêu cực? Hơn nữa, dạy thêm còn có tác động tích cực là đã tạo ra động lực cho giáo viên trau dồi chuyên môn để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của học sinh học thêm. Xã hội luôn đòi hỏi người làm nghề giáo phải tâm huyết nhưng liệu với đồng lương chưa thể đảm bảo cuộc sống, người giáo viên có thể hết lòng với sự nghiệp trồng người mà không vướng bận bởi chuyện cơm, áo, gạo, tiền để toàn tâm toàn ý đầu tư cho bài giảng? Trên lớp, người giáo viên dạy học bằng cái Tâm nhà giáo thì chẳng lẽ cái Tâm ấy sẽ khác ở lớp học thêm?
Dù thế nào đi chăng nữa, nhu cầu dạy thêm, học thêm cũng như bao nhiêu nhu cầu khác của xã hội sẽ vẫn tồn tại như lẽ tự nhiên dù có cấm hay không. Khác ở chỗ, dạy thêm, học thêm sẽ tồn tại dưới một hình thức khác, một chiếc áo vay mượn khoác tạm vào.
Trở lại với tình hình “bắt bớ”, kiểm điểm, kỷ luật giáo viên dạy thêm đang gây xôn xao dư luận hiện nay. Thực sự mà nói là người trong cuộc chúng tôi rất chán nản. Không chỉ là việc chúng tôi bán chất xám chân chính nhưng bị cấm một cách vô lý mà còn ở cách hành xử thô bạo của liên ngành chức năng mà một số thầy cô đã phẫn nộ gọi là “cảnh sát giáo dục”. Truyền thống ngàn đời của dân tộc ta luôn tôn vinh nhà giáo như là biểu tượng của một xã hội trí thức, cần được tôn trọng. Nhưng ngay trong môi trường sư phạm, hình ảnh ấy lại bị hạ thấp một cách tủi hổ. Đọc bài Bắt dạy thêm như bắt trộm trên báo Tuổi Trẻ, chúng tôi không thể hiểu tại sao lại cần phải có công an và chính quyền địa phương ở đây? Việc tổ chức kiểm tra dạy thêm và việc biến giáo viên thành “tội phạm” trước mặt học trò mình có nên chăng, hay đó là một lối ứng xử phi giáo dục? Chúng tôi không thể hiểu khi “cảnh sát giáo dục” chứng kiến thầy, cô ấy đang say sưa giảng bài, đang cố gắng dùng hết nhiệt tình của mình truyền thụ tri thức cho học sinh mà vẫn ập vào “bắt ngay tại trận” có nghĩ rằng chính họ đã xô đổ tượng đài người giáo viên nhân dân trong lòng bao thế hệ? Chính họ đã khiến những học sinh chứng kiến không phân biệt được đâu là chuẩn mực xã hội khi hình ảnh người giáo viên bị đánh đồng với những tên tội phạm? Như thế khi chúng ta rao giảng truyền thống “tôn sư trọng đạo” liệu con em chúng ta có tin và nghe theo không? Và có lẽ chẳng nỗi đau nào lớn hơn trong cuộc đời dạy học của mình là người giáo viên phải “nhận tội” trước học trò vì đã trót truyền đạt thêm tri thức cho các em!
Nhà giáo không phải là con buôn ở chợ trời, càng không phải một tên trộm. Trường học là một không gian trang trọng, tôn nghiêm và người thầy là một chuẩn mực của đạo đức xã hội. Vì thế phải có cách đối xử đúng mực, không nên làm hỏng đi chuẩn mực đã được xã hội thừa nhận từ bao đời nay. Bất cứ “căn bệnh” nào cũng cần phải điều trị từ gốc, chứ không phải cứ phạt ngọn là xong, “căn bệnh dạy thêm” cũng như vậy, để chúng tôi, những giáo viên vùng sâu không hề biết đến dạy thêm không cảm thấy tủi hổ, tổn thương và cũng để hình ảnh người thầy lại trở nên đáng kính trong mắt học trò.
Nguyễn Thị Việt Hà
http://thegioimoi.vn/Home/ArticleDetail/vn/4/904/y-kien-cua-mot-giao-vien-vung-sau.tgm
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét